W kryzysie i zagrożeniu życia dzwoń 112. Wsparcie dla Osób Dorosłych 800 70 2222. Kryzysowy Telefon Zaufania: 116 123. Niebieska Linia 800 120 002. Więcej numerów
Słownik
Słownik pojęć
Tu wyjaśniam prostym językiem pojęcia, które pojawiają się w poradnikach - od stresu i lęku po metody pomocy. Wybierz literę, grupę albo wpisz słowo, którego szukasz.
637 haseł
Grupa
| Hasło | Definicja |
|---|---|
Odrętwienie emocjonalne | Grupa - Pojęcia podstawowe Odrętwienie emocjonalne to stan psychiczny charakteryzujący się znacznym osłabieniem, stępieniem lub czasową niezdolnością do odczuwania emocji, zarówno tych trudnych, jak i przyjemnych. Osoba doświadczająca tego stanu może czuć… |
Odroczenie zamartwiania | Grupa - Metody i techniki pomocy Odroczenie zamartwiania to technika poznawczo-behawioralna polegająca na świadomym wyznaczeniu określonego, ograniczonego czasu w ciągu dnia na analizowanie trudnych myśli i powstrzymywaniu się od roztrząsania obaw w pozostałych… |
Odrzucenie społeczne | Grupa - Relacje, rodzina i tożsamość Odrzucenie społeczne to doświadczenie wykluczenia, ignorowania lub niezaakceptowania jednostki przez grupę, społeczność bądź bliską osobę. Stan ten dotyka fundamentalnej ludzkiej potrzeby przynależności, rodząc poczucie… |
Offboarding | Grupa - Praca i organizacje Offboarding to kompleksowy i zaplanowany proces formalnego oraz relacyjnego zakończenia współpracy między pracownikiem a organizacją. Obejmuje zarówno czynności administracyjno-prawne, jak rozliczenie sprzętu i dokumentów, jak i… |
Ofiarność | Grupa - Nastrój, rozwój i uważność Ofiarność to gotowość do bezinteresownego działania na rzecz innych osób, grupy lub dobra wspólnego, często z gotowością do ponoszenia osobistych kosztów, wysiłku bądź rezygnacji z wygody. W psychologii pojęcie to łączy się z… |
Okno tolerancji | Grupa - Nastrój, rozwój i uważność Okno tolerancji to pojęcie z zakresu neurobiologii i psychoterapii, które określa optymalny przedział pobudzenia układu nerwowego, w którym człowiek potrafi efektywnie przetwarzać bodźce, regulować emocje i racjonalnie myśleć. W… |
Okres przejściowy | Grupa - Trauma, kryzys i strata Okres przejściowy to etap w życiu człowieka pomiędzy zakończeniem dotychczasowego etapu a ukształtowaniem się nowej równowagi, w którym wcześniejsze sposoby funkcjonowania przestają wystarczać, a nowe nawyki i role nie są jeszcze… |
Onboarding | Grupa - Praca i organizacje Onboarding to ustrukturyzowany proces adaptacji nowego pracownika w organizacji, mający na celu sprawne wdrożenie go w obowiązki zawodowe, kulturę firmy, zasady współpracy oraz strukturę zespołu. Obejmuje zarówno formalne… |
Opóźniona żałoba | Grupa - Trauma, kryzys i strata Opóźniona żałoba to zjawisko psychologiczne polegające na przesunięciu w czasie pełnej reakcji emocjonalnej po stracie bliskiej osoby lub innej istotnej wartości. Bezpośrednio po bolesnym wydarzeniu człowiek może zachowywać… |
Optymizm | Grupa - Nastrój, rozwój i uważność Optymizm to względnie stała dyspozycja psychiczna lub sposób myślenia charakteryzujący się tendencją do oczekiwania pomyślnych zdarzeń oraz pozytywnych rezultatów podejmowanych działań. Osoba reprezentująca takie podejście… |
Organizowanie grupy | Grupa - Praca i organizacje Organizowanie grupy to proces strukturyzowania działań zbiorowych, obejmujący podział ról, ustalanie norm, wyznaczanie celów oraz koordynację zasobów w celu sprawnej realizacji określonych zadań. Działanie to polega na… |
Oś podwzgórze-przysadka-nadnercza (HPA) | Grupa - Stres, lęk i ciało Oś podwzgórze-przysadka-nadnercza (HPA) to kluczowy układ neuroendokrynny, który koordynuje biologiczną reakcję organizmu na stres i zagrożenie. Pod wpływem obciążenia podwzgórze wysyła sygnał do przysadki, a ta pobudza korę… |
Osobowość | Grupa - Relacje, rodzina i tożsamość Osobowość to względnie stała i unikalna dla każdego człowieka organizacja cech psychicznych, wzorców myślenia, odczuwania oraz zachowania, która kształtuje jego relacje z otoczeniem i sposób radzenia sobie z wyzwaniami. Powstaje… |
Osobowość paranoiczna | Grupa - Zaburzenia i stany psychiczne Osobowość paranoiczna to utrwalony wzorzec funkcjonowania psychicznego, charakteryzujący się wszechobecną nieufnością oraz podejrzliwością wobec innych osób. Motywy działania otoczenia są przez osobę z tym rysem interpretowane… |
Pamięć | Grupa - Pojęcia podstawowe Pamięć to podstawowa zdolność poznawcza umożliwiająca rejestrowanie, magazynowanie oraz późniejsze odtwarzanie informacji, przeżytych doświadczeń i wyuczonych umiejętności. Stanowi ona podstawę uczenia się, logicznego myślenia… |
Pamięć długotrwała | Grupa - Pojęcia podstawowe Pamięć długotrwała to struktura pamięciowa o potencjalnie nieograniczonej pojemności i trwałym czasie przechowywania informacji. Odpowiada ona za gromadzenie wiedzy o świecie, wspomnień z przeszłości, wyuczonych pojęć oraz… |
Pamięć krótkotrwała | Grupa - Pojęcia podstawowe Pamięć krótkotrwała to system pamięciowy odpowiedzialny za tymczasowe przechowywanie niewielkiej ilości informacji przez krótki czas, zazwyczaj od kilkunastu do kilkudziesięciu sekund. Stanowi ona przestrzeń operacyjną umysłu, w… |
Pamięć proceduralna | Grupa - Pojęcia podstawowe Pamięć proceduralna to rodzaj pamięci długotrwałej odpowiedzialny za nabywanie, przechowywanie i automatyczne wykonywanie umiejętności ruchowych oraz poznawczych. Obejmuje ona wiedzę dotyczącą tego, jak wykonywać określone… |
Pamięć robocza | Grupa - Stres, lęk i ciało Pamięć robocza to układ poznawczy odpowiedzialny za tymczasowe przechowywanie i jednoczesne przetwarzanie informacji niezbędnych do wykonywania bieżących, złożonych zadań umysłowych. Umożliwia ona logiczne myślenie, rozumienie… |
Pamięć sensoryczna | Grupa - Pojęcia podstawowe Pamięć sensoryczna to wstępny etap przetwarzania informacji pamięciowych, który polega na bardzo krótkim rejestrowaniu dokładnego obrazu bodźców przez narządy zmysłów. Działa ona poza bezpośrednią kontrolą świadomości… |
Pamięć traumatyczna | Grupa - Trauma, kryzys i strata Pamięć traumatyczna to specyficzny sposób zapisu, przechowywania oraz odtwarzania doświadczeń związanych z przeżyciem skrajnego stresu lub bezpośredniego zagrożenia. W przeciwieństwie do zwykłych wspomnień autobiograficznych… |
Paradoksalna intencja | Grupa - Metody i techniki pomocy Paradoksalna intencja to technika psychoterapeutyczna polegająca na celowym zachęceniu samego siebie do doświadczenia objawu lub sytuacji budzącej lęk, zamiast podejmowania prób walki z nimi. Metoda ta opiera się na założeniu, że… |
Paraliż decyzyjny | Grupa - Objawy i reakcje emocjonalne Paraliż decyzyjny to stan psychicznego zablokowania i silnej niemocy, w którym człowiek odczuwa skrajną trudność w dokonaniu wyboru pomiędzy dostępnymi opcjami, nawet przy posiadaniu odpowiednich informacji. Zjawisko to nasila… |
Paranoja | Grupa - Zaburzenia i stany psychiczne Paranoja to stan psychiczny charakteryzujący się obecnością usystematyzowanych urojeń, najczęściej o charakterze prześladowczym, ksobnym lub wielkościowym, przy jednoczesnym zachowaniu spójności logicznej myślenia w innych… |
Parentyfikacja | Grupa - Trauma, kryzys i strata Parentyfikacja to zjawisko w systemie rodzinnym, polegające na odwróceniu tradycyjnych ról, w wyniku którego dziecko przejmuje odpowiedzialność za emocjonalne lub praktyczne potrzeby swoich rodziców bądź rodzeństwa. Dzieje się… |
Pasywna agresja | Grupa - Relacje, rodzina i tożsamość Pasywna agresja to niebezpośredni sposób wyrażania złości, urazy, oporu lub niezadowolenia, który zastępuje otwartą i szczerą komunikację. Osoba stosująca ten mechanizm unika jawnej konfrontacji, demonstrując swoje negatywne… |
Perfekcjonizm | Grupa - Pojęcia podstawowe Perfekcjonizm to tendencja do wyznaczania sobie nierealistycznie wysokich standardów działania, połączona z surową samokrytyką oraz uzależnianiem poczucia własnej wartości od osiąganych wyników. Osoba o takich cechach postrzega… |
Perswazja | Grupa - Relacje, rodzina i tożsamość Perswazja to proces komunikacyjny, w którym jedna osoba dąży do zmiany lub ukształtowania postaw, przekonań bądź zachowań drugiej osoby za pomocą racjonalnych argumentów, emocji lub odwołań do wspólnych wartości. W odróżnieniu od… |
Pesymizm | Grupa - Nastrój, rozwój i uważność Pesymizm to tendencja do przewidywania niekorzystnego obrotu spraw oraz interpretowania zdarzeń w sposób negatywny. Osoba przejawiająca tę dyspozycję często zakłada niepowodzenie własnych działań i obawia się trudności nawet w… |
Pewność siebie | Grupa - Relacje, rodzina i tożsamość Pewność siebie to stan psychiczny i realistyczne przekonanie o własnych możliwościach, umiejętnościach oraz gotowości do radzenia sobie z codziennymi wyzwaniami. Opiera się na zaufaniu do swoich decyzji, zdolności do wyrażania… |