W kryzysie i zagrożeniu życia dzwoń 112. Wsparcie dla Osób Dorosłych 800 70 2222. Kryzysowy Telefon Zaufania: 116 123. Niebieska Linia 800 120 002. Więcej numerów

Słownik

Słownik pojęć

Tu wyjaśniam prostym językiem pojęcia, które pojawiają się w poradnikach - od stresu i lęku po metody pomocy. Wybierz literę, grupę albo wpisz słowo, którego szukasz.

18 haseł

Szukaj w słowniku (można użyć wyrażenia regularnego)

Grupa

Hasło Definicja

Ugodowość

Grupa - Relacje, rodzina i tożsamość

Ugodowość to podstawowy wymiar osobowości w modelu cech, określający nastawienie jednostki do innych ludzi oraz ogólny sposób budowania relacji interpersonalnych. Wymiar ten charakteryzuje się tendencją do zaufania, współpracy…

Układ nerwowy autonomiczny

Grupa - Stres, lęk i ciało

Układ nerwowy autonomiczny to kluczowa część układu nerwowego człowieka, która odpowiada za mimowolną regulację podstawowych procesów życiowych, takich jak rytm serca, ciśnienie krwi, oddychanie, trawienie oraz gospodarka…

Uległość

Grupa - Relacje, rodzina i tożsamość

Uległość to wzorzec zachowania interpersonalnego polegający na podporządkowywaniu się woli, oczekiwaniom lub żądaniom innych osób kosztem własnych potrzeb, granic i wartości. Postawa ta wynika najczęściej z silnego lęku przed…

Ulga po stracie

Grupa - Trauma, kryzys i strata

Ulga po stracie to naturalna reakcja emocjonalna, która polega na odczuwaniu psychicznego lub fizycznego odprężenia po odejściu bliskiej osoby bądź zakończeniu trudnego etapu życia. Stan ten pojawia się szczególnie często wtedy…

Unieważnianie emocji

Grupa - Relacje, rodzina i tożsamość

Unieważnianie emocji to zjawisko relacyjne polegające na odrzucaniu, umniejszaniu, ignorowaniu lub wyśmiewaniu stanów uczuciowych doświadczanych przez drugiego człowieka. Zamiast akceptacji i empatycznego wysłuchania, osoba…

Unikający styl przywiązania

Grupa - Relacje, rodzina i tożsamość

Unikający styl przywiązania to utrwalony wzorzec funkcjonowania w relacjach bliskich, charakteryzujący się dążeniem do samowystarczalności oraz unikaniem emocjonalnej intymności i zależności od innych. Osoba prezentująca ten styl…

Unikanie

Grupa - Pojęcia podstawowe

Unikanie to powszechny mechanizm radzenia sobie, polegający na świadomym lub nieświadomym odsuwaniu się od sytuacji, miejsc, osób, wspomnień czy emocji, które wywołują lęk, dyskomfort bądź poczucie zagrożenia. Działanie to…

Uogólnione zaburzenie lękowe (GAD)

Grupa - Zaburzenia i stany psychiczne

Uogólnione zaburzenie lękowe (GAD) to stan charakteryzujący się przewlekłym, nadmiernym i trudnym do opanowania lękiem oraz nieustannym zamartwianiem się różnymi codziennymi sprawami, takimi jak zdrowie, finanse, praca czy…

Upamiętnienie

Grupa - Metody i techniki pomocy

Upamiętnienie to świadome działanie, rytuał lub gest mający na celu zachowanie i pielęgnowanie pamięci o zmarłej osobie, utraconej relacji bądź istotnym etapie życia. Stanowi ono ważny element procesu żałoby i adaptacji do…

Uprzedzenie

Grupa - Relacje, rodzina i tożsamość

Uprzedzenie to utrwalona, zazwyczaj negatywna postawa emocjonalna i oceniająca wobec określonej grupy społecznej lub jej poszczególnych członków, ukształtowana przed zebraniem rzetelnych informacji. Zjawisko to opiera się na…

Uraz moralny

Grupa - Trauma, kryzys i strata

Uraz moralny to głęboka rana psychiczna i egzystencjalna, która powstaje wskutek popełnienia, niezapobieżenia lub bycia świadkiem czynów drastycznie naruszających podstawowe zasady etyczne jednostki. Doświadczenie to niszczy…

Urojenia

Grupa - Zaburzenia i stany psychiczne

Urojenia to fałszywe przekonania i sądy, które nie znajdują potwierdzenia w obiektywnej rzeczywistości, lecz osoba je wygłaszająca pozostaje przekonana o ich prawdziwości. Myśli te są niepodatne na racjonalną perswazję ani na…

Usprawiedliwianie

Grupa - Nastrój, rozwój i uważność

Usprawiedliwianie to czynność poznawcza lub komunikacyjna polegająca na podawaniu racji, motywów i okoliczności mających na celu umniejszenie winy bądź wykazanie słuszności określonego zachowania. Proces ten może odnosić się do…

Utrata pracy

Grupa - Trauma, kryzys i strata

Utrata pracy to nagłe lub przewidywane zakończenie zatrudnienia, które stanowi jedno z najbardziej obciążających wydarzeń życiowych w dorosłości. Wiąże się ono nie tylko z bezpośrednią utratą źródła dochodu i stabilizacji…

Utrata sprawności

Grupa - Trauma, kryzys i strata

Utrata sprawności to znaczące i często trwałe zmniejszenie możliwości fizycznych, ruchowych lub sensorycznych organizmu, wynikające z przebytej choroby, wypadku lub procesu starzenia. Prowadzi ona do ograniczenia dotychczasowej…

Uwaga selektywna

Grupa - Pojęcia podstawowe

Uwaga selektywna to proces poznawczy umożliwiający skupienie aktywności umysłowej na jednym wybranym bodźcu lub zadaniu przy jednoczesnym ignorowaniu innych, nieistotnych informacji docierających z otoczenia. Mechanizm ten działa…

Uważność

Grupa - Pojęcia podstawowe

Uważność to umiejętność i praktyka celowego kierowania uwagi na bieżące doświadczenie wewnętrzne oraz zewnętrzne w danej chwili, z postawą otwartości, ciekawości i bez oceniania. Obejmuje ona życzliwą obserwację pojawiających się…

Uziemienie

Grupa - Pojęcia podstawowe

Uziemienie to zestaw technik psychologicznych i somatycznych, które pomagają powrócić do chwili obecnej w momentach intensywnego pobudzenia emocjonalnego, lęku lub odcięcia od rzeczywistości. Metody te opierają się na świadomym…