Objawy i reakcje emocjonalne

Objawy somatyczne żałoby to naturalne, fizjologiczne reakcje organizmu na bolesne doświadczenie straty bliskiej osoby lub istotnej wartości życiowej. Głęboki ból emocjonalny nie ogranicza się wyłącznie do sfery psychicznej, lecz…

Odrealnienie to stan zmienionego postrzegania rzeczywistości, w którym otaczający świat wydaje się obcy, sztuczny, zamglony lub pozbawiony głębi. Osoba doświadczająca tego zjawiska ma poczucie, że obserwuje codzienne otoczenie…

Paraliż decyzyjny to stan psychicznego zablokowania i silnej niemocy, w którym człowiek odczuwa skrajną trudność w dokonaniu wyboru pomiędzy dostępnymi opcjami, nawet przy posiadaniu odpowiednich informacji. Zjawisko to nasila…

Poczucie krzywdy to złożony stan emocjonalny wynikający z przekonania o doznaniu niesprawiedliwego zranienia, odrzucenia lub wykorzystania przez innych ludzi albo los. Łączy w sobie ból, bezsilność, żal oraz złość skierowaną na…

Poczucie niesprawiedliwości to bolesna reakcja emocjonalna wywołana przekonaniem, że doświadczone cierpienie, strata, choroba lub rozstanie są niezasłużone i sprzeczne z zasadami elementarnego porządku moralnego. Zjawisko to…

Poczucie utraty kontroli to obezwładniające doświadczenie psychiczne, w którym człowiek odnosi wrażenie braku jakiegokolwiek wpływu na własne reakcje cielesne, przebieg myśli, stan emocjonalny lub bieg wydarzeń zewnętrznych. Stan…

Poczucie winy za odpoczynek to dyskomfort psychiczny polegający na odczuwaniu wyrzutów sumienia w trakcie regeneracji, relaksu lub bezczynności. Osoba doświadczająca tego stanu postrzega czas wolny jako niezasłużony, egoistyczny…

Pogarda to złożona emocja społeczna polegająca na negatywnej ocenie drugiej osoby lub grupy, połączona z poczuciem własnej wyższości. Reakcja ta wiąże się z uznaniem kogoś za gorszego, bezwartościowego lub niezasługującego na…

Przewlekły ból to dolegliwość bólowa utrzymująca się lub nawracająca przez okres dłuższy niż trzy miesiące, wykraczająca poza typowy czas gojenia tkanek. Przestaje pełnić wyłącznie funkcję ostrzegawczą, stając się odrębnym…

Przygnębienie to stan obniżonego nastroju, charakteryzujący się poczuciem smutku, spadkiem energii życiowej, zniechęceniem oraz osłabieniem radości z codziennych aktywności. Stan ten stanowi zazwyczaj przejściową reakcję…

Radość to podstawowa, pozytywna emocja charakteryzująca się poczuciem głębokiego uniesienia, zadowolenia i wewnętrznego rozkwitu, pojawiająca się w odpowiedzi na znaczące dla nas wydarzenia, bliskość z ludźmi lub poczucie sensu.…

Reakcja fawn to automatyczna odpowiedź obronna układu nerwowego na stres relacyjny lub poczucie zagrożenia, polegająca na usilnym zadowalaniu innych, nadmiernej uległości oraz unikaniu konfliktów za wszelką cenę. Osoba reagująca…

Reakcja na zdarzenie traumatyczne to złożona, naturalna odpowiedź psychiczna i somatyczna organizmu na sytuację bezpośredniego zagrożenia życia, zdrowia lub integralności fizycznej. Doświadczenie to przekracza dotychczasowe…

Reakcja przestrachu to bezwarunkowy, automatyczny odruch fizjologiczny organizmu w odpowiedzi na nagły, niespodziewany i intensywny bodziec zmysłowy, taki jak głośny dźwięk, błysk światła lub gwałtowny ruch w polu widzenia.…

Reakcja zamrożenia to mimowolna, ewolucyjna odpowiedź układu nerwowego na sytuację skrajnego zagrożenia, silnego lęku lub poczucia bezradności, objawiająca się nagłym bezruchem, odrętwieniem i trudnością w podjęciu działania.…

Rocznica traumatycznego wydarzenia to zjawisko nasilenia trudnych emocji, objawów lękowych oraz dolegliwości somatycznych, które pojawia się cyklicznie w okresie zbliżania się do daty wcześniejszego trudnego lub urazowego…

Rozczarowanie to nieprzyjemny stan emocjonalny wywołany rozbieżnością między oczekiwaniami a rzeczywistym biegiem wydarzeń. Emocja ta pojawia się w sytuacji, gdy nadzieje pokładane w określonej osobie, działaniu lub rezultacie…

Smutek to jedna z podstawowych emocji człowieka, pojawiająca się w odpowiedzi na stratę, rozczarowanie, poczucie bezradności lub długotrwałe przeciążenie psychiczne. Choć bywa trudny i nieprzyjemny w odczuwaniu, pełni kluczową…

Spowolnienie psychoruchowe to stan zauważalnego obniżenia tempa procesów poznawczych oraz ogólnej aktywności motorycznej człowieka. Osoba doświadczająca tego objawu porusza się ze znacznym trudem, mówi wolniej i ciszej, a…

Strach to pierwotna emocja adaptacyjna pojawiająca się w odpowiedzi na bezpośrednie, realne i zidentyfikowane zagrożenie. Reakcja ta uruchamia kaskadę zmian fizjologicznych, które przygotowują organizm do natychmiastowego…

Stres ostry to natychmiastowa, krótkotrwała i fizjologiczna reakcja organizmu na nagłe, niespodziewane wyzwanie, silny bodziec emocjonalny lub bezpośrednie zagrożenie. Stanowi ewolucyjny mechanizm adaptacyjny, który mobilizuje…

Szok kulturowy to stan dezorientacji, napięcia psychicznego i emocjonalnego niepokoju, który pojawia się w wyniku dłuższego pobytu lub zamieszkania w odmiennym środowisku kulturowym. Wynika z nagłej utraty znanych punktów…

Tęsknota to złożony stan emocjonalny wywołany poczuciem braku, utraty lub oddalenia od kogoś lub czegoś, co miało dla człowieka istotną wartość. Może dotyczyć bliskiej osoby, utraconej relacji, minionego etapu życia, dawnego…

Trudności z koncentracją to stan osłabienia zdolności do skupiania, utrzymywania oraz elastycznego przenoszenia uwagi na wykonywanym zadaniu lub docierających bodźcach. Osoba doświadczająca tego objawu ma problem z organizacją…

Wahania nastroju to zauważalne, powtarzające się zmiany stanu emocjonalnego, polegające na przechodzeniu od zadowolenia i spokoju do przygnębienia, drażliwości, niepokoju lub złości. Zjawisko to może mieć różną dynamikę – od…

Wdzięczność to złożony stan emocjonalny oraz postawa życiowa polegająca na dostrzeganiu, docenianiu i uznawaniu dobra, którego doświadczamy ze strony innych ludzi, losu lub otaczającego świata. Wiąże się z gotowością do…

Wspomnienia intruzywne to mimowolne, nawracające i trudne do kontrolowania obrazy, myśli, dźwięki lub doznania cielesne, które gwałtownie przywołują przeżyte wcześniej bolesne lub traumatyczne wydarzenie. Pojawiają się one nagle…

Wstręt to podstawowa emocja o charakterze obronnym, wywoływana przez kontakt z bodźcami postrzeganymi jako zanieczyszczone, szkodliwe, niebezpieczne dla zdrowia lub naruszające przyjęte normy moralne. Stan ten chroni organizm…

Wzruszenie to złożony stan emocjonalny wywołany kontaktem z sytuacją, gestem lub dziełem o szczególnym znaczeniu osobistym, moralnym bądź estetycznym. Zjawisko to łączy w sobie elementy łagodnego smutku, radości, wdzięczności…

Zakłopotanie to samoświadoma emocja społeczna pojawiająca się w odpowiedzi na nagłe, niezręczne lub niestosowne zdarzenie, które narusza reguły społeczne bądź skupia na osobie niechcianą uwagę otoczenia. Stan ten ma charakter…